Het belang van toegankelijke taal

Carrière

‘Schrijf toegankelijk’, was één van de eerste dingen die ik meekreeg tijdens mijn inwerkperiode bij Patiëntenfederatie Nederland twee jaar terug. Ik ben hen deze les erg dankbaar en inmiddels ondervind ik het belang van toegankelijke taal zelf.

Het gros van de Nederlandse bevolking zit op het taalniveau van B1 (veertig procent). Iemand met dit niveau begrijpt een tekst die voornamelijk uit veelgebruikte woorden bestaat. Soms begrijpt de persoon ook moeilijkere taal als hij daar voor werk of hobby vaak mee te maken heeft. Twintig procent van de bevolking zit onder het B1 niveau, het beheerst daarmee de basis van het Nederlands. Dit is vergelijkbaar met het inburgeringscursusniveau.

40 procent beheerst B1 niveau

25 procent van de bevolking beheerst het B2 niveau (het niveau als je geslaagd bent voor de havo) en vijftien procent zit daarboven en beheerst C1 of C2 niveau. Als je het C2 niveau beheerst – en dat kan maar 5 procent van de bevolking – kun je alle teksten begrijpen. Of ze nu concreet, abstract, vol vakjargon of metaforen staan.

Het is niet zo dat als je het taalniveau B2 of C1 beheerst, je geen teksten kunt lezen op B1 niveau. Integendeel zelfs, het is een veel concretere en logischere tekst die vrijwel iedereen fijn vindt lezen. Het grootste deel van de bevolking begrijpt dus teksten op B1 niveau en dan is er een nog groter deel die dat ook fijn lezen vindt. Behalve witte hoogopgeleide mannen. Die hebben liever een moeilijkere tekst.

Zelf beheers ik niveau C1 Nederlands. Hiermee begrijp ik ook teksten uit andere vakgebieden en kan ik genieten van literatuur. Ik begrijp de brieven van de Belastingdienst, ik snap de gesprekken om mij heen en kan heel makkelijk een telefoongesprek voeren. Ik ben communicatief sterk. Het is zelfs mijn professie geworden. En tot op de dag van vandaag kan ik mijn energie kwijt in complexe informatie omzetten tot begrijpelijke teksten.

Moeilijke, maar belangrijke teksten

Maar nu ik een nieuwe taal leer, Zweeds, realiseer ik mij ook hoeveel impact een taal wel of niet beheersen heeft. Het niet compleet begrijpen van de uitzonderingen onder een verkeersbord, de teksten van Skatteverket (de Zweedse belastingdienst) of de telefoongesprekken met de autoverzekeraar kunnen mij uit mijn doen halen. Ik ben oprecht onrustig na een telefoongesprek met de autoverzekeraar, totdat bijvoorbeeld de bevestigde brief binnen is en daarmee blijkt dat mijn boodschap is overgekomen.

Taal geeft grip en controle op mijn leven. Het biedt zekerheid dat ik doe wat men van mij verwacht. En dat ik weet wat de consequenties zijn als ik me niet hou aan bijvoorbeeld de regels van Skatteverket. Taal geeft ook speelruimte om iets niet te doen, terwijl dat wel moet. Puur omdat het helder is welke gevolgen dit heeft.

En ik spreek niets eens slecht Zweeds

Momenteel is mijn Zweeds taalniveau B1. Dat is dus vergelijkbaar met het niveau wat het grootste deel van de Nederlandse bevolking beheerst. Maar dat is weinig. Er gaat simpelweg veel informatie verloren en dat vind ik best schokkend. Ik begrijp wel waar een boodschap over gaat, maar niet wat exact gezegd wordt. En die nuance is heel belangrijk om in vrijheid te leven: bewust kunnen kiezen hoe jij je leven wil leiden. Bewust stemmen op politieke partijen, bewust kiezen voor een verzekering en bewust etenswaren kopen, enzovoort, enzovoort. Toegankelijke taal en een duidelijke teksten helpen mensen die vrijheid te geven. Ik gun werkelijk iedereen een toegankelijke tekst.

Huur mij in voor een toegankelijke tekst! Mail naar klarinda@pippi-media.com

We hebben ons Zweeds persoonsnummer aangevraagd

Carrière, Emigratie, Reizen, Update

Het allergrootste nieuws van deze blog is dat we ons Zweeds persoonsnummer hebben aangevraagd. Heel erg fijn. Het duurt nog even voordat we hem hebben, maar ik kijk nu al uit naar onbeperkt internet. En je leest over mijn nieuwe bedrijf, onze nieuwe auto en lagom (niet te veel en niet te weinig).

Mijn voornemen was om iedere maand een update te schrijven over ons leven in Zweden. Tussendoor wilde ik thematische blogs plaatsen over bijvoorbeeld mijn carrière als freelancer, hoe we de taal leren of gewoon wat foto’s van natuurgebieden. Tot nu toe is daar nog niet veel van gekomen. Maar hé, dat komt wel. Dit is in ieder geval een update van ons leven nu!

Wil je mijn blogs volgen? Op https://pippi-media.com/blog/ kun je je inschrijven en krijg je een mailtje wanneer ik iets nieuws post.

Ik wilde graag een foto delen van Karlstad, maar die heb ik (nog) niet. Dit is Arvika.

Ons persoonsnummer is aangevraagd

Sinds we naar Zweden zijn verhuisd werkten we naar dit moment toe: een Zweeds persoonsnummer aanvragen. Zonder persoonsnummer is het leven in Zweden gewoon lastig. Werkgevers moeten veel regelen om jou aan te nemen, we kunnen geen telefoonabonnement en internetaansluiting regelen en nog meer van dit soort hele praktische zaken.

19 mei was het zover: we hadden alle documenten om het persoonsnummer aan te vragen. We gingen naar Skatteverket (de Zweedse Belastingsdienst) in Karlstad. Buiten stonden er al een aantal mensen te wachten, omdat er een maximaal aantal mensen binnen mogen zijn vanwege corona. Omdat de zon zo lekker scheen, hebben we het formulier ook buiten ingevuld. De medewerkers spraken Zweeds en we konden het allebei helemaal volgen. Hoe fijn! Binnen vier tot acht weken krijgen we bericht. Nog even wachten dus. Maar oh, wat verlang ik naar normaal internet. Even niet meer denken ‘is het mij een gigabyte waard?’.

Onze kano in het water! Misschien leuk om als icoon voor het nieuwe logo?

Nieuw bedrijf, namelijk Klarinda Media AB

Pippi Media heb ik in september 2019 opgericht. Met dit bedrijf wilde ik de eerste maanden in Zweden overbruggen. Zo zou ik wel werk en inkomsten hebben en kan ik ondertussen zoeken naar werk. Het idee was om in Zweden dit bedrijf in te schrijven. Dan zouden we onder de Zweedse Belastingdienst vallen en op basis daarvan een persoonsnummer kunnen aanvragen. Maar heel logisch, Pippi is hier een beschermde naam. Ik moest dus een andere naam kiezen. Mijn tweede keus was al bezet, maar Klarinda Media kon wel. Dat is dus de naam van mijn nieuwe bedrijf! De site gaat dus veranderen, maar dat merk je vanzelf wel.

Ik schrijf het heel feitelijk, maar ik ben er niet blij mee. Het betekent namelijk dat ik alles moet omgooien wat ik heb opgebouwd: domeinnaam, mailadres, logo, website, facturatie en alle contacten. Het voelt zo’n loos klusje om dit allemaal opnieuw te regelen. En weet je, ik vind het veel leuker om mensen te interviewen en teksten te schrijven, maar niet al die rompslomp eromheen. Even door de zure appel heen bijten en wie weet kan ik er snel de vruchten van plukken.

Dit was de plek waar we uren hadden gewacht op baltsende korhoenders die uiteindelijk hier helemaal niet zaten… Op de terugweg stootte ik op die steen.

Het was niet de bedoeling, maar hebben we een superfijne tweede auto gekocht

Wie Zweden een beetje kent, weet dat de meeste wegen van grind (grusväg) zijn. Een kleiner deel is een bosweg (skogväg). En dan heb je nog wegen die geasfalteerd zijn. Wanneer je ongerepte natuur wil zien, kun je het beste een grind- of bosweg nemen. Maar daar zitten wel risico’s aan verbonden. Begin mei gingen we een weekendje toeren om naar baltsende korhoenders te kijken. Ik reed lekker op een grüsväg en ineens een klap: ik raakte een steen. Ik was heel bang dat het olievat lek was geraakt. Maar gelukkig, niets te zien.

Grusväg
En dit is een skogväg.

Een week later was Albert op pad en belde mij op: ‘Het olievat is nu wel lek’. Hij had ook een steen geraakt. Toen kregen we te maken met de Zweedse mentaliteit ‘lagom’. Doe niet te veel en niet te weinig. Het was vrijdagavond en het weekend betekent hier: wij zijn vrij en doen zo min mogelijk. Het autobedrijf had onze auto daarom in de dichtstbijzijnde stad gezet en zou hem na het weekend naar Karlstad brengen, zodat de auto daar gemaakt kon worden. Maar omdat het maandag te druk was, besloten ze onze auto pas dinsdag naar Karlstad te brengen. Eindelijk was de auto in Karlstad. Toen moest er nog een diagnose gesteld worden. Daar ging weer anderhalve dag overheen. De auto was na bijna een week nog steeds stuk.

Je begrijpt, we zaten een tijdje zonder auto. Daar zaten we dan. Alles – ook de supermarkt – was op minstens 10 kilometer afstand. We hadden voor alles hulp nodig. We wilden dit voor de toekomst voorkomen. Welkom Citroën Picasso! Het is een veel luxere auto dan we ooit zijn gewend en rijdt heerlijk.

In de volgende blog ga ik het hebben over het belang van toegankelijke taal.

Voor nu zeg ik: hej då och vi ses! (doei en tot ziens!)